Steun ons en help Nederland vooruit

zaterdag 10 november 2018

Wat zegt D66 over de begroting(2019) van de gemeente?

Annotatie bij begroting 2019 6 november 2018.

Alles begint en eindigt met PASSIE

Voorzitter,

In elke organisatie worden aan het eind van het jaar de plannen en begroting/budget voor het komende jaar opgesteld, zo ook bij de gemeente Zuidplas. De D66 fractie heeft deze begroting beoordeeld aan de hand van de volgende criteria:

Focus: Wat zijn de gestelde doelen, zijn die helder omschreven, Smart, creëren we zo een richting (stip op de horizon) die voor iedereen helder is?

Structuur: Wat zetten we in om de doelen te bereiken? Hoe organiseren we dit? Dit betreft: afspraken, processen, mensen, overige middelen.

Maar voorzitter, er gaat natuurlijk nog iets aan vooraf, want

Alles begint en eindigt met PASSIE

Zoals sommigen van u wellicht weten bestaat mijn dagelijks werk uit het begeleiden van franchise-ondernemers bij het opzetten en uitbouwen van hun onderneming. De 1e vraag die ik stel bij de start van een nieuwe ondernemer of het maken van plannen voor het nieuwe jaar is dan ook altijd:

Waarom doe je dit?

Waar word je warm van?

WAT IS JOUW PASSIE?

Bij het bespreken van de begroting 2019 wil ik dan ook maar bij die vraag beginnen.

Wat is de passie van dit college?

Met welke ambitie is dit college aan dit nieuwe avontuur begonnen, met welk Tsjakka-gevoel stappen ze elke dag uit bed om vol enthousiasme aan de slag te gaan voor Zuidplas. Ik benadruk dit omdat ik dagelijks zie dat juist passie en gedrevenheid bepalend zijn voor hoe mensen naar je kijken, mensen bereid zijn je te volgen en dus ook bepalend zijn voor het succesvol realiseren van de gestelde doelen.

Voorzitter:

Hoewel dit college ondertussen alweer 7 maanden aan de slag is er niet echt sprake van zichtbare passie en dadendrang. Alles kabbelt en alles lijkt het college een beetje te overkomen. Zelfs de term “slow start” doet geen recht aan het tempo waarin zaken worden opgepakt. Het college straalt, ook zichtbaar, geen enorme ambitie uit…. Eerlijk gezegd lijkt het erop dat:

De ambitie om (weer) wethouder te worden duidelijk vele malen groter was dan de ambitie om wethouder te zijn.

Om maar een mooi Nederlands woord te gebruiken dit college oogt FUTLOOS en daar baal ik van. Zo ken ik de heren niet, dit doet geen recht aan hun kwaliteiten en persoonlijkheden. Om ook in lijn te blijven van mijn bijdrage in de raadsvergadering van 15 mei 2018. De D66 fractie verwacht van het college dat ze als team leiderschap toont, naar buiten toe passie uitstraalt en op belangrijke punten ook samen kleur bekent.

Onze passie, voorzitter mag helder zijn. Wij willen een mooier Zuidplas voor iedereen. Daarom zitten wij hier. Om elke keer aandacht te geven aan dat wat onze inwoners raakt. Nu, maar vooral ook voor morgen.

Wat mijn opmerkingen over de passie van dit College betreft: Ik hoop dat het college onze fractie straks gaat overtuigen van het tegendeel, dan hebben we dat in ieder geval bereikt vandaag.

Ik verneem graag van het college hoe men hierin staat?

Focus

Een tweede punt dat ik altijd bespreek met de ondernemers is hun focus, hun doel, richting voor de komende periode. Als ik ook op deze wijze naar de begroting kijk dan is de invulling kwantitatief en kwalitatief teleurstellend. Ondanks het feit dat álle fracties hebben bijgedragen aan het verrijken van het collegeprogramma is het college niet in staat gebleken om doelen helder, maar vooral ook SMART te formuleren. Natuurlijk is er sprake van mooie containerbegrippen als inclusiviteit en Integraal beleid. Echter niets wijst erop dat de zeer beperkt geformuleerde doelen binnen deze kaders zijn gewogen en opgesteld en dus zijn doorvertaald naar concrete doelen en acties.

Daarbij is er ook kwalitatief het e.e.a. mis met deze begroting. Dit betreft met name de tabellen over de accenten op het collegeprogramma. Hierin staan indicatoren die volgens ons geen indicatoren zijn (op een enkele uitzondering na) en er staat al helemaal geen eenheid bij waarin die indicator gemeten gaat worden (percentage, etc.), en ook geen getal waaraan het dan zou moeten voldoen. En als er al een indicator staat die meetbaar is past deze helemaal niet bij de prestatie. Ik begrijp dat dit voor toehoorders nog nauwelijks te volgen is dus hierbij enkele voorbeelden:

p.27: doelen gaan over aantrekkelijk Zuidplas, prestatie is dat er onderzoek wordt gedaan en een visie komt. De indicatoren voor die prestatie zijn dan jaarlijks monitoring, events en sollicitanten bevragen. Bij dat laatste: is dan de indicator het aantal sollicitanten dat is bevraagd ? (de prestatie is tenslotte onderzoek doen) of het aantal sollicitanten dat positief is ? Ik heb echt geen idee.

p. 36: het optimaliseren van het sociaal team is blijkbaar een prestatie, het vereenvoudigen van werkprocessen een indicator. Is dan deze prestatie gehaald als er in 4 jaar 1 werkproces is vereenvoudigd??? Hoe ga je in hemelsnaam rapporteren op afwijkingen met dit soort indicatoren ???

p. 39: een daling van het uitkeringsbestand is dan eindelijk een prestatie indicator die wel meetbaar is, maar daarvan is totaal onduidelijk wanneer men tevreden is. Op basis van wat er nu staat is men klaarblijkelijk tevreden als er over een jaar 1 iemand minder een uitkering ontvangt.

Onze fractie kan er op deze manier wel 100 vinden. Er zijn er maar een handvol bij die wel kloppen. Dit is absoluut ver ondermaats. Wij vragen ons serieus af hoe je als college hierop gaat rapporteren en dus ook wij als raad hierop kunnen controleren. Dit kan echt niet en dan begin ik nog maar niet over feit dat we blijkbaar geen onderscheid kunnen maken tussen middel en doel en dat er dus heel vaak een middel genoemd staat bij het doel.

Gaarne een reactie vanuit het college?

Voorzitter,

Focus betekent ook dat wij, als fractie er een aantal dingen uithalen waarop wij ambitieuzer zijn dan op andere zaken. Maar welke punten dat zijn voor dit college…. We hebben geen idee. Er zijn heel veel onderwerpen, heel veel doelen, maar wat de echte ambitie is van dit college wordt nauwelijks zichtbaar.

Nogmaals: Waarop kunnen we dit college aanspreken?

Dat dit college op alle vlakken doelen stelt is prima, maar de focus op verbetering kan niet op alles tegelijk liggen. Voor D66 ligt de focus op een aantrekkelijk Zuidplas nu en in de toekomst. Voor het Nu betekent dit dat er voor ons extra aandacht moet gaan naar de buitenruimte, wonen en zorg. Voor de toekomst betekent dit dat de focus moeten liggen op duurzaamheid, onderwijs en jeugd. Dit kan wat de D66 fractie betreft alleen door participatie en een integrale benadering.

Voorzitter,

Dat het college zoekende is moge ondertussen wel duidelijk zijn. Dat wordt klaarblijkelijk ook wel gevoeld door de coalitiefracties die in de afgelopen maanden de afwezigheid van zichtbare doelen proberen op te vullen met het stellen van veel vragen en indienen en soms weer snel intrekken van moties. Dat dit ruimte creëert voor “persoonlijke” straattegelpolitiek van individuele raadsleden/raadsfracties mag duidelijk zijn. Wij blijven van mening dat dit ongewenst is omdat dit ten koste gaat van integraal beleid voor geheel Zuidplas. Bovendien verspillen we hierdoor onnodig ambtelijke capaciteit.

In lijn met onze bijdrage in de raadsvergadering van 15 mei vragen wij dus nogmaals van dit college transparant en consequent beleid, waarbij niet constant “van kleur” wordt verschoten, als er zeer lokaal nattigheid wordt gevoeld.

Gaarne een reactie vanuit het college?

Ja voorzitter en dan de gepresenteerde doorkijkjes……………. Er is voor het jaar 2019 een overzicht opgenomen, de financiële doorkijk, waarin een aantal beleidsvoornemens worden opgesomd. Deze plannen zijn echter nog niet concreet uitgewerkt en worden derhalve nu niet ter besluitvorming voorgelegd aan de Raad. Dit roept de volgende vragen op:

  • Hoe wordt de besluitvorming dan wel voorgelegd aan de Raad?

  • Gaat dat plaatsvinden per onderwerp? En als dat zo is hoe houdt de Raad dan inzicht in de totaalontwikkeling van de begroting?

  • Hoe moeten we deze keuze zien in het kader van de eis dat de begroting sluitend moet zijn in meerjarenperspectief? Met deze doorkijk is deze namelijk allesbehalve sluitend.

Of dient deze doorkijk een ander primair doel? Is dit al vast een winstwaarschuwing bedoeld voor de gemeenteraad om te voorkomen dat deze d.m.v. moties allerlei additionele voorstellen doet die de in de begroting gepresenteerde financiële ruimte opslokken?

Gaarne een reactie hierop van het college?

Structuur

Als doelen helder zijn geformuleerd is het zaak om de kijken welke structuur (lees mensen en middelen) je inzet om de geformuleerde doelen te bereiken. In het kader van de begroting zal ik me beperken tot een tweetal middelen die een essentieel onderdeel vormen: financiën en personeel.

Ik begin met de inzet van personeel. Laat ik vooropstellen dat wij als fractie buitengewoon veel waardering hebben voor de inzet van al ónze ambtenaren. Ik denk wel eens dat wij als raad onderschatten wat er allemaal op onze mensen afkomt als het gaat om taken en verantwoordelijkheden. Dat wil ik maar even gezegd hebben… dank daarvoor!!

Voorzitter

Ik wil het bij personeel primair hebben over de inzet, formatie en gewenste /gevraagde kennis en vaardigheden.

In de begroting stelt het college dat in de vorige collegeperiode de omvang van de organisatie naar beneden is bijgesteld. Dit is echter niet de indruk van de D66 fractie. Dit is dan ook de reden dat onze fractie heeft gevraagd om een onderbouwing van het verloop van de formatie (vast en inhuur) in 2014 – 2018. Dit blijkt echter een lastiger opgave dan gedacht en we zullen pas 20 november hier enig inzicht in krijgen.

Daarnaast blijkt uit de beantwoording op onze vragen over de inzet van P&O instrumenten zoals bijvoorbeeld strategische personeelsplanning dat dit nog in de kinderschoenen staat.

Deze feiten zorgen ervoor dat we als fractie onvoldoende inzicht hebben en voor nu het financieel doorkijkje op het gebied van personeel maar even ter kennisgeving aannemen. We zullen ons dus focussen op alleen de voorgelegde begroting. Dit roept de volgende vraag op aan het college.

Bent u van mening dat u kwalitatief en kwantitatief over voldoende personeel beschikt om de in de begroting gestelde doelen te bereiken?

Zoals ik al aangaf zijn financiën een belangrijk middel om de gestelde doelen te bereiken en voorzitter als voormalig coalitiepartij moet ons toch iets van het hart. In de vorige coalitieperiode hebben we door strak financieel beleid de lasten van onze inwoners en bedrijven laten dalen en zelfs elk jaar een stevig bedrag weten toe te voegen aan de algemene reserve.

Als ik nu kijk naar het uitgavepatroon van dit college en daar ook maar alvast de verwachte en niet onderbouwde uitgaven uit de financiële doorkijk in meeneem, bekruipt mij toch een naar gevoel.

Het voelt als een ouder echtpaar dat jaren trouw heeft gespaard, de vrouw overlijdt en de man jaagt er met zijn nieuwe vriendin in korte tijd alle spaarcenten doorheen.

Dit past niet in de wijze waarop D66 solide financieel beleid wil voeren en we horen graag van het college of zij dit wel ziet als solide financieel beleid?

Deze opmerking brengt mij bij het grootste bezwaar dat onze fractie heeft tegen deze begroting: De OZB-verhoging.

Voorzitter,

Het kan toch niet zo zijn dat bij een begroting die sowieso al een overschot vertoont we de lasten voor onze inwoners en bedrijven verhogen. Dit alleen omdat we onuitgewerkte doorkijkjes presenteren die wellicht substantieel geld kunnen kosten. Dit is toch de wereld op zijn kop!! Zo gaan we toch niet met elkaar om!

Beleid dat nu niet formeel is opgenomen in de begroting, moet via de reguliere weg aan ons als raad worden voorgelegd. Een raadsvoorstel, met financiële onderbouwing, zonodig gefinancierd uit de algemene reserve! Daar is die reserve toch voor!!!

Voor de D66 fractie is dit zo’n fundamenteel punt dat we bij deze een amendement indienen met als strekking om de aangekondigde verhoging van de OZB terug te draaien.

Ook hierop gaarne een reactie van het collegeConcluderend:

Gekeken naar bovenstaande trekken we als D66 fractie voor nu de volgende conclusies:

Is de passie/ambitie van dit college helder?………………. Nee

Zijn de doelen helder beschreven en smart gemaakt?……………….Nee

Is de structuur, de inzet van mensen en middelen goed ingericht?…………. Nee

Kortom: College er is werk aan de winkel, Neem doormiddel van passie en leiderschap de organisatie op sleeptouw, wees helder in uw doelen, maak ze meetbaar, neem stelling en maak gebruik van de beschikbare middelen. Ik zie uw reactie op de gestelde vragen tegemoet.

Thema

Bestuur

D66 staat voor een transparant bestuur. Elke planvorming is te volgen, van eerste initiatief via besluit tot en met realisatie. De gemeenteraad vergadert alleen in beslotenheid als het gaat over belangen van personen of bedrijven, financiële onderhandelingen of gerechtelijke procedures. D66 let bij besluiten op de consequenties voor de korte termijn én voor toekomstige generaties. Wat betekent dit besluit voor het milieu, de financiële toekomst van de gemeente en haar inwoners en voor de maatschappelijke structuren?

Lees meer